Cách vệ sinh băng tải đúng kỹ thuật, an toàn, dễ thực hiện

Cách vệ sinh băng tải đúng kỹ thuật mà Belota sắp giới thiệu trong bài viết dưới đây sẽ giúp quý khách hàng thuận tiện trong khâu bảo dưỡng hệ thống truyền động và kéo dài tuổi thọ thiết bị. Bài viết cung cấp quy trình làm sạch chi tiết cho từng loại vật liệu PU, PVC, Inox... giúp doanh nghiệp tối ưu chi phí vận hành, đáp ứng các tiêu chuẩn khắt khe như HACCP, ISO và hạn chế tối đa rủi ro dừng máy đột ngột.

Lợi ích khi áp dụng đúng cách vệ sinh băng tải trong sản xuất

Vệ sinh băng tải thường xuyên giúp loại bỏ triệt để bụi bẩn, dầu mỡ và vi sinh vật tích tụ, từ đó ngăn chặn tình trạng nhiễm chéo sản phẩm trong dây chuyền. Việc duy trì bề mặt băng sạch sẽ còn làm giảm ma sát, giúp hệ thống vận hành êm ái, tiết kiệm điện năng và hỗ trợ kỹ thuật viên phát hiện sớm các dấu hiệu hư hỏng như rách mép, bong keo hoặc lệch băng.

Dưới đây là những lợi ích quan trọng mà doanh nghiệp nhận được:

Kéo dài tuổi thọ: Giảm hao mòn cơ học cho dây băng, con lăn và động cơ.
Đảm bảo chất lượng: Sản phẩm đầu ra sạch, đạt chuẩn ISO/HACCP/FSMA, đặc biệt quan trọng trong ngành F&B và dược phẩm.
Tối ưu chi phí: Hạn chế tình trạng dừng máy đột ngột, giảm chi phí thay thế linh kiện đắt đỏ.
An toàn lao động: Loại bỏ các tác nhân gây trơn trượt hoặc cháy nổ do tích tụ hóa chất, bụi mịn.

Cách vệ sinh băng tải cần được thực hiện theo đúng lịch trình đề ra

Xem thêm: Các loại băng tải công nghiệp phổ biến - So sánh và ứng dụng

Bộ dụng cụ chuyên dụng cần thiết trong khâu vệ sinh

Để thực hiện quy trình một cách chuyên nghiệp và tiết kiệm thời gian, kỹ thuật viên cần chuẩn bị đầy đủ các thiết bị hỗ trợ từ làm sạch thô đến làm sạch sâu sau đây:

Dụng cụ cần có

Khăn microfiber mềm: Đây là vật liệu chuyên dụng giúp lau sạch bề mặt mà không để lại xơ vải hay gây trầy xước lớp phủ chống dính.
Hệ thống bàn chải đa năng: Bao gồm bàn chải nylon mềm cho các loại nhựa và bàn chải thép mềm dành riêng cho việc xử lý vết bẩn trên băng tải lưới inox.
Máy thổi khí nén: Công cụ cực kỳ quan trọng để đẩy toàn bộ bụi mịn và vật cản ra khỏi các vị trí khó tiếp cận như kẽ hở con lăn.
Máy xịt nước áp lực vừa: Hỗ trợ rửa trôi hóa chất nhanh chóng, giúp tiết kiệm nước và công sức trong quá trình tẩy rửa diện rộng.
Gạt cao su và bình xịt: Giúp trải đều dung dịch vệ sinh lên bề mặt và loại bỏ nước đọng nhanh chóng, hỗ trợ khâu sấy khô hiệu quả hơn.

Cồn và khăn mềm hỗ trợ vệ sinh băng tải kích thước nhỏ

Hóa chất / dụng cụ vệ sinh

Nước sạch ấm (40–50°C): Giúp hòa tan dầu mỡ thực phẩm nhanh hơn mà không gây biến dạng nhiệt.
Dung dịch trung tính pH 6–8: An toàn tuyệt đối cho bề mặt nhựa, không gây ăn mòn hay làm giòn dây băng theo thời gian.
Dung dịch tẩy dầu mỡ nhẹ (Degreaser): Đặc biệt hữu ích cho các dòng băng tải cao su hoặc băng tải xích trong môi trường cơ khí.
Dung dịch khử khuẩn & chống rỉ: Đảm bảo bề mặt đạt chuẩn HACCP (cho F&B) và bảo vệ các chi tiết kim loại khỏi oxy hóa cục bộ.

Đồ bảo hộ

Găng tay & Kính bảo hộ: Tránh hóa chất bắn vào mắt và bảo vệ da tay khỏi các cạnh sắc của khung băng.
Giày chống trượt: Đảm bảo thăng bằng tuyệt đối khi làm việc trong môi trường sàn nhà xưởng có nước và xà phòng.
Quần áo bảo hộ: Hạn chế việc quần áo bị cuốn vào các bộ phận truyền động và ngăn hóa chất ngấm vào cơ thể.

Khi vệ sinh hệ thống băng tải cần trang bị đồ bảo hộ đầy đủ

Hướng dẫn cách vệ sinh băng tải an toàn, nhanh chóng

Bước 1: Chuẩn bị và ngắt nguồn hệ thống

Trước khi bắt đầu, phải ngắt hoàn toàn nguồn điện và treo biển cảnh báo khu vực đang bảo trì. Đợi hệ thống dừng hẳn, sau đó tháo rời các sản phẩm còn sót lại hoặc vật cản trên bề mặt dây băng.

Bước 2: Làm sạch sơ bộ và xử lý khô

Sử dụng chổi quét công nghiệp hoặc khí nén để thổi sạch bụi bẩn, mạt kim loại và rác tồn đọng trong các kẽ hở. Việc làm sạch khô giúp quá trình tẩy rửa bằng dung dịch sau đó nhanh chóng và tiết kiệm hơn.

Cách vệ sinh băng tải lưới inox ngành thực phẩm

Bước 3: Tẩy rửa sâu bằng hóa chất chuyên dụng

Áp dụng nguyên tắc làm sạch: Từ trên xuống dưới - Từ trong ra ngoài - Từ khu vực sạch đến khu vực bẩn. Sử dụng khăn mềm hoặc vòi phun áp lực vừa phải (tùy loại băng) kết hợp dung dịch tẩy rửa để loại bỏ dầu mỡ và vết bẩn cứng đầu.

Bước 4: Kiểm tra kỹ thuật và sấy khô

Sau khi lau sạch, cần dùng máy sấy hoặc khăn khô để làm sạch hoàn toàn nước đọng, đặc biệt là ở các mối nối và mép băng. Tiến hành kiểm tra con lăn, pulley và motor xem có dấu hiệu kẹt hay hỏng hóc không trước khi bôi trơn lại các vị trí cho phép.

Cách vệ sinh băng tải theo từng loại vật liệu

Việc chọn cách vệ sinh băng tải phụ thuộc vật liệu. Nếu làm sai, băng có thể nứt, biến dạng hoặc bong keo.

Loại băng tải	Quy trình & Lưu ý vệ sinh chi tiết
Băng tải PU	Sử dụng khăn mềm kết hợp nước ấm (40-50°C) và dung dịch trung tính. Tuyệt đối tránh dùng xăng, Acetone hoặc cồn nồng độ cao vì sẽ làm giòn bề mặt nhựa.
Băng tải PVC	Dùng bàn chải nylon mềm và nước xà phòng pha loãng. Cần đặc biệt lưu ý lau khô kỹ khu vực mối nối để tránh nước thấm vào lớp bố gây mục băng.
Lưới Inox	Cho phép dùng vòi xịt áp lực và bàn chải thép mềm để đánh bật vết cháy. Tránh xa các chất tẩy rửa chứa Clo hoặc Axit Clohydric (HCl) gây ăn mòn cục bộ.
Teflon (PTFE)	Chỉ sử dụng khăn mềm và nước ấm để lau nhẹ. Không được chà xát mạnh hoặc dùng vật sắc nhọn vì sẽ làm bong lớp phủ chống dính đặc thù.
Hệ thống con lăn	Ưu tiên dùng máy thổi khí nén để đẩy bụi ra ngoài. Không xịt nước trực tiếp vào ổ bi vì dễ gây rỉ sét, bó kẹt; cần bôi trơn lại sau khi vệ sinh.
Băng tải cao su	Gạt sạch bùn đất thô, dùng bàn chải cứng kết hợp nước xà phòng. Sau khi làm sạch, cần phủ dung dịch chống lão hóa và tránh phơi nắng gắt khi còn ướt.

Việc chọn đúng cách vệ sinh băng tải theo từng vật liệu giúp hạn chế hư hỏng, tránh nhiễm bẩn sản phẩm và kéo dài tuổi thọ thiết bị. Doanh nghiệp nên vệ sinh định kỳ, kiểm tra mối nối - con lăn - mép băng và chỉ vận hành lại khi hệ thống đã khô hoàn toàn và an toàn.

Băng tải PU chỉ nên dùng bàn chải và khăn mềm để vệ sinh

Xem thêm: Hướng dẫn 3 cách nối băng tải PVC chi tiết, độ bền cao

Những sai lầm cần tránh và lịch trình bảo trì khuyến nghị

Trong quá trình vận hành, nhiều đơn vị thường mắc sai lầm khi dùng hóa chất tẩy rửa mạnh để "sạch nhanh", dẫn đến làm giòn dây băng PU/PVC hoặc gây ăn mòn mối nối. Việc bỏ qua khâu làm khô cũng là nguyên nhân chính gây ra nấm mốc và rỉ sét băng tải, làm ảnh hưởng nghiêm trọng đến uy tín doanh nghiệp.

Để hệ thống luôn đạt trạng thái tốt nhất, hãy áp dụng lịch trình sau:

Hằng ngày: Lau bề mặt, loại bỏ rác vụn sau mỗi ca làm việc.
Hằng tuần: Vệ sinh kỹ các khe hở, kiểm tra độ lệch của dây băng.
Hằng tháng: Kiểm tra chi tiết mối nối, tình trạng vận hành của motor và pulley.
Hằng quý: Bảo trì tổng thể, thay thế các vật tư hao mòn và bôi trơn hệ thống ổ bi.

Việc tuân thủ lịch trình này không chỉ giúp vệ sinh băng tải hiệu quả mà còn là cách tối ưu để duy trì chứng nhận an toàn vệ sinh trong sản xuất công nghiệp.

Ngắt toàn bộ nguồn điện trước khi tiến hành vệ sinh

Các câu hỏi thường gặp

Xưởng mình bận quá, nếu không vệ sinh băng tải thường xuyên thì có sao không?

Trả lời: Việc bỏ qua khâu này sẽ khiến sản phẩm bị nhiễm bẩn và linh kiện nhanh hao mòn do tích tụ dầu mỡ, mạt sắt. Về lâu dài, chi phí dừng máy đột ngột và sửa chữa sẽ cao hơn rất nhiều so với việc bảo trì định kỳ.

Băng tải nhựa PU dùng xà phòng bình thường hay nước tẩy mạnh cho nhanh sạch được không?

Trả lời: Tuyệt đối không dùng hóa chất mạnh như xăng, hay Acetone vì sẽ làm giòn và nứt bề mặt nhựa PU. Cách vệ sinh băng tải chuẩn là dùng nước ấm (40°C - 50°C) kết hợp dung dịch trung tính (pH 6-8) để bảo vệ kết cấu băng.

Mình rất sợ nước bắn vào động cơ khi vệ sinh, có lưu ý gì đặc biệt không?

Trả lời: Trước khi vệ sinh, bạn bắt buộc phải ngắt nguồn điện. Không xịt nước trực tiếp vào motor hay cảm biến; thay vào đó hãy dùng máy thổi khí nén để làm sạch bụi bẩn ở các khu vực nhạy cảm này.

Làm sạch xong cho chạy máy luôn cho kịp tiến độ, không sấy khô có hại gì không?

Trả lời: Nước đọng sẽ gây rỉ sét linh kiện và tạo điều kiện cho nấm mốc phát triển. Ngoài ra, băng còn ướt sẽ làm giảm ma sát dẫn đến hiện tượng trượt hoặc lệch băng khi vận hành.

Kết luận

Qua nội dung trên, có thể thấy, nắm rõ cách vệ sinh băng tải giúp thiết bị bền hơn, hạn chế dừng máy và đảm bảo chất lượng sản phẩm. Doanh nghiệp nên chuẩn hóa quy trình, dùng đúng dụng cụ – hóa chất và duy trì lịch bảo trì định kỳ. Nếu cần tư vấn hoặc muốn áp dụng trọn bộ giải pháp cho nhà máy, hãy liên hệ cho BELOTA để được hỗ trợ tối ưu cách vệ sinh băng tải